وال
خواندنی‌ها علمی

وال‌ها غول‌های بی‌آزار اقیانوس‌ها

وال‌ که به نادرست نهنگ نامیده می‌شود، شبیه ماهی‌ به نظر می‌رسد، اما از پستانداران است. وال‌ها مانند دیگر پستانداران، بچه می‌زایند و به بچه‌های خود شیر می‌دهند. اغلب آن‌ها به صورت گروهی زندگی می‌کنند. گاه این گروه‌ها به دلایل ناشناخته در ساحل دریا به گل می‌نشینند و می‌میرند. همچنین، نسل بسیار از وال‌ها به دلیل شکار بی‌رویه در خطر نابودی است.

 وال‌ها چگونه تنفس می‌کنند؟

وال‌ها مانند ما انسان‌ها از پستانداران هستند. بنابراین باید از هوا تنفس کنند. آن‌ها بارها به سطح آب می‌آیند و از راه یک یا دو سوراخ بر بالای سرشان تنفس می‌کنند. یک گونه از وال‌ها به نام وال عنبر، شیرجه‌‌‌زننده‌ی شگفت‌انگیزی است. این وال می‌تواند تا ۲ ساعت نفس خود را نگه دارد و تا ۲ کیلومتر شیرجه برود.

والها چگونه غذا می‌خورند؟

بزرگ‌ترین وال‌ها با غربال‌کردن آب دریا، غذا به دست می‌آورند. آن‌ها آب را از ردیف‌هایی از صفحه‌های شانه‌مانند می‌گذرانند. پلانکتون‌ها و ماهی‌های کوچک در این شانه‌ها به دام می‌افتند تا وال آن‌ها را ببلعد. برخی وال‌ها، مانند وال عنبر، دندان دارند و ماهی و ماهی‌مرکب می‌خورند.

والها چگونه زادآوری میکنند؟

وال‌ها بچه‌های خود را زیر آب دریا به دنیا می‌آورند. چون آن‌ها پستاندارهستند نیاز دارند از هوا تنفس کنند. بنابراین مادر یا خواهران نوزادان، آن‌ها را به آرامی برای نخستین تنفس به سطح آب هل می‌‌دهند. بچه‌ها از مادرشان شیر دریافت می‌کنند. این شیر بسیار غلیظ است، به غلیظی خمیردندان.

چرا وال‌ها آواز می‌خوانند؟

وال‌ها جانوران پُرحرفی هستند. آن‌ها نعره می‌کشند، خُرخُر می‌کنند، جیغ می‌زنند و صداهای قلقل می‌سازند تا وال‌های دیگر را پیدا کنند و به آن‌ها پیام بفرستند. وال گوژپشت نر با صدای بلند آواز می‌خواند و گاهی برای چند ساعت یا چند روز آن را تکرار می‌کند. به نظر می‌رسد این رفتار را برای پیدا کردن همسر انجام می‌دهد.

کدام وال بزرگترین جانور روی زمین است؟

وال کبود با ۳۰ متر طول و ۱۹۰ تُن وزن، بزرگ‌ترین جانور سیاره‌ی زمین است. طول آن به اندازه‌ی ۱۸ بزرگسال است که پشت سر هم در یک ردیف شنا کنند. اما غذای دلخواهش جانورانی شبیه میگو به نام کریل است. طول هر کریل چند سانتی‌متر بیش‌تر نیست.

آیا والها‌ به انسان‌ها آسیب می‌زند؟

وال‌ها جانوران آرام و بی‌آزار هستند. آن‌ها فقط جانوران بسیار کوچک را می‌خورند. جانورانی که وال‌ قاتل نامیده می‌شود، دلفین‌های بزرگ به نام اورکا‌ هستند. آن‌ها در گروه‌های خانوادگی زندگی می‌کنند و ماهی و دیگر جانوران آبزی را می‌خورند. اورکا‌ها به انسان‌ها آسیب نمی‌زنند.

چرا وال‌ها به گِل می‌نشینند؟

گاهی وال‌ها گروهی به ساحل می‌آیند. هنوز نمی‌دانیم چرا آن‌ها این کار را انجام می‌دهند، اما مردم با مرطوب نگه‌داشتن آن‌ها و تمیزکردن سوراخ تنفس از شن و آب می‌توانند به آن‌ها کمک کنند. برخی می‌کوشند آن‌ها را بار دیگر به دریا بازگردانند.

چرا والها را شکار می‌ کنند؟

در گذشته وال‌ها را برای به دست آوردن چربی آن‌ها شکار می‌کردند. چربی آن‌ها را به صورت روغن در چراغ روشنایی و برای روان‌کاری دستگاه‌ها به کار می‌بردند. برخی از استخوان‌های وال برای حفظ شکل در پوشاک زنانه به کار می‌رفت. اکنون وال‌ها را بیشتر برای گوشت آن‌ها شکار می‌کنند.

چرا به تماشای وال‌ها می‌روند؟

بسیاری از جهانگردان اکنون با قایق به تماشای وال‌ها در زیستگاه طبیعی آن‌ها می‌روند. تماشای وال‌ها به مردم کمک می‌کند تا درباره‌ی این جانوران شگفت‌انگیز بیش‌تر بیاموزند و اطمینان یابند جاهای زندگی آن‌ها ایمن است. به دلیل شکار بیش از اندازه این جانوران در خطر نابودی هستند.

چگونه از وال‌‌ها محافظت میکنند؟

برچسب‌های ویژه که به وال‌ها و دیگر جانوران دریایی وصل شده‌اند، پیام‌هایی به ماهواره‌ها بالای زمین می‌فرستند. دانشمندان با این پیام‌ها می‌تواند مسیر حرکت وال‌ها را دنبال کنند تا چیزهای بیش‌تری درباره‌ی آن‌ها بیاموزند و از آن‌ها بهتر محافظت کنند.

منبع:

هریس، کارولین. می‌دانی چرا وال‌ ها آواز می‌خوانند و پرسش‌های دیگر درباره‌ی جانوران دریایی. ترجمه حسن سالاری. ناشر: انتشارات مدرسه، ۱۳۹۱

می‌دانی چرا وال‌های آواز می‌خوانند
می‌دانی چرا وال‌های آواز می‌خوانند: ترجمه حسن سالاری، انتشارات مدرسه

2 comments

Leave a Reply

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

salarketab