برای وزارت فقط ریش کافی نیست

در کتاب قابوس‌نامه یکی از شرایط لازم برای وزیر را ریش بلند برشمرده‌اند. آمده است: «وزیر باید که بزرگ‌ریش بود به حقیقت.» اما نویسنده‌ی این کتاب که از نوادگان قابوس زیاری، پادشاه جرجان‌ (استان گلستان) بود، حکایتی در ادامه آورده که می‌گوید برای وزارت باید توانمندی‌های دیگری هم داشت.

آورده‌اند که طغرل سلجوقی خواست برای خودش وزیری از میان خراسانیان برگزیند. دانشمندی را نامزد این مقام کردند که ریشی بسیار عریض و طویل داشت. او را حاضر کردند و پیغام سلطان را به او دادند که: «وزارت خویش نامزد تو کردیم، باید کدخدایی ما به دست گیری که از تو شایسته‌تر کسی را نمی‌بینیم.»

دانشمند خراسانی که به نظر می‌رسد تمایلی به پذیرش این بار سنگین نداشت گفت به سلطان بگویید وزارت کاری است که ابزارهای بسیار نیاز دارد و از همه‌ی آن‌ها با بنده «جز ریش نیست». او برای بقای سلطان دعا کرد و گفت که ریش من شما را گول نزند و این خدمت را به  کسی دیگر پیشنهاد بدهید که ابزارهای دیگر، یعنی دیگر ویژگی‌ها و توانمندی‌های لازم برای وزارت را نیز داشته باشد.

منبع: قابوس‌نامه. به کوشش سعید نفیسی، مطبعه‌ی مجلس، ۱۲۱۲ش (ص۱۶۸)


لغت‌نامه دهخدا

قابوسنامه: نام کتابی است در اخلاق تألیف عنصر المعالی کیکاوس بن اسکندر بن قابوس بن وشمگیر بن زیار و تألیف آن به سال ۴۷۵ ق است. این کتاب مکرر به طبع رسیده، از جمله درایران هفت بار به طبع رسیده که چاپ پنجم توسط سعید نفیسی به سال ۱۳۱۲ ش طبع شده و چاپ ششم به اهتمام امین عبدالمجید بدوی در تهران به سال ۱۳۳۵ انتشار یافته و همچنین در انگلستان جزو انتشارات اوقاف گیب به اهتمام روبن لیوی (لوِی) به سال ۱۹۵۱ م منتشر شده و نیز چند بار در هند طبع و انتشار یافته است.

Leave a Reply

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *